Yggdrasil: cây thế giới và chín cõi trong thần thoại Bắc Âu
Cập nhật · 4 phút đọc

Tóm tắt: Yggdrasil là cây thế giới trong thần thoại Bắc Âu, một cây tần bì khổng lồ luôn xanh, có cành vươn khắp bầu trời và ba rễ cắm xuống ba cõi. Cây nối chín cõi của vũ trụ, trong đó có Asgard của các vị thần và Midgard của loài người. Các vị thần họp bàn mỗi ngày dưới gốc cây, và Odin từng treo mình trên cây chín đêm để tìm ra chữ rune.
Yggdrasil là cây gì?
Các bài thơ Edda gọi Yggdrasil là cây tần bì, loài cây thân cao, gỗ dẻo, quen thuộc ở Bắc Âu. Bài thơ Völuspá tả cây cao, ướt đẫm sương trắng, đứng mãi xanh bên giếng Urd.
Tên Yggdrasil thường được giải thích là "ngựa của Ygg". Ygg, "kẻ đáng sợ", là một tên gọi của Odin. "Ngựa" ở đây là cách nói ẩn dụ chỉ giá treo cổ, gợi đến việc Odin treo mình trên cây.
Chín cõi gồm những gì?
Các văn bản nói đến chín cõi nhưng không liệt kê đầy đủ ở một chỗ. Danh sách thường gặp nhất là:
| Cõi | Cư dân |
|---|---|
| Asgard | Các vị thần Aesir, gồm Odin và Thor |
| Vanaheim | Các vị thần Vanir, gắn với mùa màng và sung túc |
| Alfheim | Tiên ánh sáng |
| Midgard | Loài người |
| Jotunheim | Người khổng lồ |
| Svartalfheim | Người lùn, thợ rèn của các vị thần |
| Muspelheim | Cõi lửa của người khổng lồ lửa |
| Niflheim | Cõi băng giá và sương mù |
| Hel | Người chết vì bệnh tật và tuổi già |
Xem Valhalla là gì để biết các chiến binh tử trận đi đâu.
Ba rễ và ba nguồn nước
| Rễ vươn tới | Nguồn nước | Điều đặc biệt |
|---|---|---|
| Cõi của các vị thần | Giếng Urd | Ba nữ thần số mệnh Norn tưới cây mỗi ngày |
| Cõi của người khổng lồ | Giếng Mímir | Nước giếng cho trí tuệ, Odin đổi một mắt để uống |
| Niflheim | Suối Hvergelmir | Rồng Níðhöggr gặm rễ từ bên dưới |
Ba nữ thần Norn là Urd, Verdandi và Skuld, thường được hiểu là quá khứ, hiện tại và tương lai. Họ định đoạt số phận của mọi người và cả các vị thần.
Những sinh vật sống trên cây
- Một con đại bàng đậu trên ngọn, giữa hai mắt nó có con diều hâu Veðrfölnir.
- Con sóc Ratatoskr chạy lên chạy xuống thân cây, mang lời lăng mạ giữa đại bàng và rồng.
- Rồng Níðhöggr cùng vô số rắn gặm rễ cây.
- Bốn con hươu ăn chồi non trên cành.
Cây liên tục bị gặm, bị ăn, và liên tục được tưới. Hình ảnh đó nói rằng thế giới luôn bị bào mòn và luôn phải được chăm giữ.
Odin và chín đêm trên cây
Trong bài thơ Hávamál, Odin kể rằng ông treo mình trên cây lộng gió suốt chín đêm, bị giáo đâm, không ăn không uống, tự hiến mình cho chính mình. Cuối cùng ông nhìn xuống và nắm được các chữ rune, loại chữ mang sức mạnh và tri thức.
Câu chuyện cho thấy điều các vị thần Bắc Âu coi trọng: tri thức phải trả giá mới có.
Yggdrasil trong Ragnarok
Khi Ragnarok đến, cây già rung chuyển và rên rỉ. Thế giới cháy rồi chìm xuống biển. Hai con người, Líf và Lífþrasir, ẩn mình trong một khu rừng mà nhiều học giả cho là chính Yggdrasil, sống nhờ sương sớm, và từ họ loài người sinh sôi trở lại.
Yggdrasil tượng trưng cho điều gì?
- Sự kết nối: mọi cõi đều thuộc về một thân cây.
- Số mệnh: giếng Urd và các Norn nằm dưới gốc.
- Tri thức phải đánh đổi: Odin treo mình, Odin mất một mắt.
- Sự bền bỉ: cây bị gặm mòn mà vẫn đứng.
- Sự tái sinh: sự sống mới bắt đầu từ cây sau Ragnarok.
Cây thế giới ở các nền văn hóa khác
Hình ảnh một cái cây nối trời, đất và cõi dưới có ở nhiều nơi: cây vũ trụ của các dân tộc Siberia, cây Ceiba của người Maya, cây Phù Tang trong truyền thuyết Trung Hoa. Yggdrasil là phiên bản được ghi lại kỹ nhất ở châu Âu.
Câu hỏi thường gặp
- Yggdrasil đọc thế nào? Gần như "Íc-đra-sin".
- Cây thế giới trong thần thoại Bắc Âu là cây gì? Cây tần bì.
- Yggdrasil có chết trong Ragnarok không? Cây rung chuyển, nhưng các bài thơ không nói nó chết.
- Chín cõi nằm ở đâu trên cây? Các văn bản không vẽ ra bản đồ. Những sơ đồ quen thuộc là cách sắp xếp của người đời sau.
- Thor có liên quan gì đến Yggdrasil? Các vị thần, trong đó có Thor, đến gốc cây họp bàn mỗi ngày.
Ba vị thần của Asgard trên huy chương
Bộ Legends Of Asgard của X Challenge gồm ba huy chương: Loki cho 5 km, Odin cho 10 km và Thor cho 21 km. Mỗi thử thách hoàn thành trong thời hạn bằng chạy bộ hoặc đi bộ, và mỗi huy chương lẻ giá 359.000₫. Xem thần thoại Bắc Âu cho người mới.
Nguồn
- The Poetic Edda, bản dịch của Henry Adams Bellows (1923), Project Gutenberg: Völuspá, Grímnismál và Hávamál.
- The Younger Edda (Prose Edda) của Snorri Sturluson, bản dịch của Rasmus B. Anderson, Project Gutenberg: Gylfaginning, phần mô tả ba rễ cây.
Các thử thách trong bài
Hoặc lấy trọn bộ
Xem thêm: tất cả hướng dẫn · cách giải chạy ảo hoạt động · mọi thử thách




